- Đã đưa vấn đề ra trưng cầu thì dân đồng ý hay không đều là kết quả trưng cầu ý dân, Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng nhấn mạnh dự thảo luật Trưng cầu ý dân phải toát lên tinh thần này.

Sau khi được cho ý kiến tại kỳ họp vừa rồi, dự thảo luật Trưng cầu ý dân vẫn còn hai điểm có nhiều ý kiến khác nhau là vấn đề đưa ra trưng cầu và hiệu lực của kết quả.

Về những vấn đề Qquyết định trưng cầu ý dân, dự luật đang quy định một cách khái quát, mang tính nguyên tắc những vấn đề có thể được đưa ra trưng cầu mà không nên quy định cứng, giới hạn các vấn đề QH quyết định trưng cầu, bảo đảm phù hợp với quy định của Hiến pháp.

Thảo luận tại UB Thường vụ QH chiều nay, Chủ nhiệm UB Quốc phòng An ninh Nguyễn Kim Khoa thấy quy định như vậy khó khả thi và không bao giờ có thể xảy ra trong thực tế. Nhưng ông cũng thừa nhận không thể quy định cụ thể các vấn đề này.

Ông Khoa cho rằng nên là những vấn đề lớn quan trọng thuộc thẩm quyền QH nhưng nếu QH không để dân quyết thì không được vì QH quyết, dân có thể không đồng tình, hoặc những vấn đề rất bức xúc trong dân buộc phải để người dân quyết định, QH không tham gia.

Dân không đồng ý cũng là kết quả trưng cầu
Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng: Trưng cầu ý dân những việc dân đồng ý mới làm, không thì thôi. Ảnh: Cổng TTĐT QH

Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng chia sẻ quan điểm này: Đó là những nội dung đặc biệt quan trọng mà QH cho rằng phải xin ý kiến của dân, dân đồng ý mới làm, không thì thôi.

Thụy Sĩ: Không bao giờ đặt câu hỏi 'kết quả trưng cầu khác ý chính phủ thì sao'

Lấy ví dụ việc trưng cầu ý dân ở Hy Lạp vừa rồi, ông Hùng nhấn mạnh đó phải là suy nghĩ đầu tiên, là quan điểm của luật để trên cơ sở đó, Chủ tịch nước, Thủ tướng, UB Thường vụ QH hay một số ĐBQH nhất định đề nghị vấn đề cần trưng cầu ý dân.

"Đó nên là các vấn đề quốc phòng, an ninh, đối ngoại, quan hệ tới sự tồn vong, phát triển của đất nước. Thứ hai là những nguyên tắc cơ bản của nhà nước pháp quyền XHCN, nền dân chủ nhân dân. Thứ ba là những nội dung, vấn đề ảnh hướng lớn, phạm vi rộng đến quốc kế dân sinh", ông Nguyễn Sinh Hùng nói.

"Thực chất là những việc QH không dám tự quyết định, thay cho suy nghĩ QH cái gì cũng quyết được như hiện nay".

Chủ nhiệm UB Pháp luật Phan Trung Lý cũng chia sẻ câu chuyện khi đi học tập kinh nghiệm trưng cầu ý dân ở Thụy Sĩ: "Chúng tôi hỏi trong trường hợp kết quả trưng cầu khác với ý chính phủ thì sao, họ nói họ không bao giờ đặt câu hỏi đó, đã trưng cầu ý dân là phải theo ý dân".

Đồng tình, Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng lưu ý giọng văn trong dự thảo luật phải thể hiện được tinh thần: Đã trưng cầu ý dân thì dân đồng ý hay không đồng ý đều là kết quả.

Dự thảo luật hiện đang quy định UB Thường vụ QH là cơ quan công bố kết quả trưng cầu ý dân. Chủ tịch HĐ Dân tộc Ksor Phước cho rằng kết quả trưng cầu ý dân có giá trị ngang với luật pháp, cần quy trình khác.

"UB Thường vụ QH chỉ tổ chức trưng cầu ý dân, sau đó tổng kết báo cáo QH để QH ra nghị quyết xác nhận và hướng dẫn thi hành nội dung đã trưng cầu", ông Phước nói.

Chủ tịch QH đồng tình: UB Thường vụ chỉ công bố kết quả kiểm phiếu, QH sẽ có động thái công nhận kết quả này bằng văn bản, và trên thực tế phải làm rất nhanh để có hiệu lực ngay. Kết quả trưng cầu ý dân là kết quả quyết định và có hiệu lực kể từ ngày công bố.

Dự thảo luật Trưng cầu dân ý sẽ được đưa ra thảo luận và thông qua tại kỳ họp QH cuối năm nay.