Do công nghệ khá lạc hậu nên nhiều sản phẩm CNHT của tỉnh Nghệ An vẫn khó tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu, cũng như không thể kết nối, liên kết với các DN, nhất là DN FDI; Hạ tầng kỹ thuật như đường giao thông, cấp điện, cấp nước chưa hỗ trợ kịp thời cho phát triển ngành CNHT nói riêng và công nghiệp nói chung.

Nghệ An tạo vệ tinh phát triển các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ
Dây chuyền may xuất khẩu của Công ty TNHH Havina Kim Liên - Nam Đàn

Thiếu các dự án đầu tàu để tạo động lực

Theo số liệu thống kê của Sở Công Thương Nghệ An, ngành CNHT của tỉnh mới chỉ đạt trên 7.000 tỷ đồng, chiếm xấp xỉ 14% giá trị sản xuất của toàn ngành Công nghiệp. Nhóm ngành CNHT trên địa bàn có sự tham gia của khoảng 90 doanh nghiệp (DN), chiếm 7,6% tổng số DN công nghiệp trong toàn tỉnh. 

Hơn thế, Nghệ An vẫn còn thiếu các dự án đầu tàu để tạo động lực thu hút đầu tư các dự án CNHT vệ tinh.

Trong lĩnh vực CNHT sản xuất bao bì, in ấn và tem nhãn, toàn tỉnh có khoảng 20 DN chuyên sản xuất phụ kiện và một số cơ sở sản xuất hạt phụ gia cung cấp cho ngành sản xuất bao bì. Về sản xuất, lắp ráp ô tô, xe máy, có 3 DN và một số cơ sở nhỏ lẻ sản xuất các phụ tùng linh kiện như: Sản xuất, lắp ráp thùng xe ô tô và các trang bị phụ trợ phục vụ sửa chữa và gia công cơ khí… Ngoài ra, trên địa bàn tỉnh hiện còn có một số cơ sở hoạt động trong lĩnh vực cơ khí chế tạo, gia công một số thiết bị máy móc và sản xuất thiết bị đóng tàu thuyền, ngư lưới cụ...

Các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này chiếm tỷ trọng nhỏ trong giá trị sản xuất công nghiệp toàn tỉnh. Và đều trong tình trạng thiếu các cơ sở sản xuất nguyên, vật liệu cơ bản như thép chế tạo, nguyên liệu nhựa, cao su kỹ thuật, hóa chất cơ bản, linh kiện ô tô; quy mô nhỏ lẻ và chưa phát triển, chưa định hình rõ nét các lĩnh vực.

Nguyên nhân một phần cũng do đầu tư vào công nghiệp hỗ trợ của tỉnh còn khiêm tốn, tổng vốn đầu tư đăng ký tính từ năm 2012 đến nay khoảng 44,82 triệu USD và 9.000 tỷ đồng, chỉ chiếm khoảng 5,32% vốn đăng ký đầu tư vào ngành công nghiệp.

Quyết tâm đầu tư có trọng tâm vào ngành mũi nhọn

 

Nhận thức được công nghiệp hỗ trợ đóng vai trò quan trọng: Góp phần nâng cao giá trị gia tăng và sức cạnh tranh của sản phẩm công nghiệp; mở rộng khả năng thu hút FDI, phát triển hệ thống doanh nghiệp nhỏ và vừa; phát triển nền kinh tế, tỉnh Nghệ An đã và đang có những định hướng đúng đắn, cũng như ban hành các cơ chế, chính sách phát triển CNHT phù hợp với thế mạnh của địa phương.

Nghệ An tạo vệ tinh phát triển các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ
Dự kiến từ nay đến năm 2025, Nghệ An tập trung dành 32,8 tỷ đồng để kết nối, hỗ trợ doanh nghiệp CNHT trở thành nhà cung ứng cho khách hàng trong và ngoài nước xúc tiến thương mại.

UBND tỉnh Nghệ An đã xây dựng và phê duyệt Chương trình phát triển CNHT trên địa bàn tỉnh tới năm 2025. 

Cụ thể, đến năm 2020, giá trị CNHT của tỉnh chiếm 20% giá trị xuất khẩu sản phẩm công nghiệp; Đào tạo lao động kỹ thuật cao tăng bình quân 5%/năm và chiếm 15% lao động ngành công nghiệp; phấn đấu giá trị sản xuất CNHT tăng bình quân 9-10%/năm để đến năm 2025 chiếm 10 - 12% giá trị toàn ngành công nghiệp.

Để thực hiện được các mục tiêu đó, dự kiến từ nay đến năm 2025, Nghệ An tập trung dành 32,8 tỷ đồng để kết nối, hỗ trợ doanh nghiệp CNHT trở thành nhà cung ứng cho khách hàng trong và ngoài nước xúc tiến thương mại. Đồng thời, ưu tiên hỗ trợ đào tạo nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong ngành CNHT phát triển.

Đồng thời tập trung ưu tiên thu hút dự án CNHT công nghệ cao và các dự án lớn nhằm tạo động lực, thu hút vệ tinh phát triển CNHT, nhất là khu vực FDI để tăng nhanh số lượng doanh nghiệp CNHT; Phấn đấu trong giai đoạn từ 2020 - 2025 tăng bình quân 3% doanh nghiệp/năm và đến năm 2025 có từ 10 - 12% số lượng doanh nghiệp toàn ngành có thể tham gia cung ứng vào chuỗi giá trị của các tập đoàn.

Cùng với các ngành công nghiệp chính, tỉnh sẽ ưu tiên phát triển thêm một số ngành công nghiệp hỗ trợ có lợi thế nhằm thúc đẩy sự phát triển của lĩnh vực này theo kịp Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.

Mục tiêu cụ thể đặt ra là giá trị sản xuất công nghiệp hỗ trợ tăng bình quân 9-10%/năm, đến năm 2025 chiếm từ 10-12% giá trị sản xuất toàn ngành công nghiệp và tăng dần tỷ trọng kim ngạch xuất khẩu các sản phẩm công nghiệp hỗ trợ trong tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của tỉnh. 

Minh Đức