Tự tiên bước chân vào chuỗi cung ứng toàn cầu

Theo đại diện Ban Quản lý Khu Công nghệ cao thành phố Hồ Chí Minh, sau đại đại dịch COVID-19, một số doanh nghiệp FDI đa quốc gia đang bị gián đoạn nguyên liệu nhập khẩu từ đầu tháng 3 đến nay nên đã tìm kiếm các doanh nghiệp trong nước chuyên sản xuất nguyên vật liệu, linh phụ kiện (ngành công nghiệp hỗ trợ) để thay thế nguồn nguyên liệu nhập khẩu này. Điều này đang tạo ra thời cơ để các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước bước chân vào chuỗi cung ứng toàn cầu và tăng khả năng cạnh tranh với các doanh nghiệp nước ngoài để gia nhập thị trường thế giới sau khi hết dịch bệnh.

Đại diện các Tập đoàn FDI: Năng lực CNHT của Việt Nam đã có bước tiến vượt bậc
Ảnh minh họa

Tại hội thảo "Hội thảo chuyên ngành công nghiệp hỗ trợ – Phát triển nhà cung cấp trong nước cho nhà đầu tư Techtronic Tools Việt Nam", vừa được tổ chức tại thành phố Hồ Chí Minh, nhiều doanh nghiệp trong nước đã tự tin giới thiệu năng lực sản xuất của mình khẳng định được nội lực, cũng như vị thế của mình khi gia nhập sâu vào nhiều chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong đó, rất nhiều DN không đơn thuần chỉ sản xuất sản phẩm giản đơn như ốc vít, khuôn chế tạo, sản phẩm vỏ nhựa, bao bì… mà đã sản xuất được sản phẩm có giá trị gia tăng cao như lõi motor, chip điện tử, bảng bo mạch… 

Cụ thể, Công ty Tường Vinh cho biết, sau hơn 20 năm hình thành và phát triển, công ty đã xây dựng nhà máy sản xuất sản phẩm công nghiệp hỗ trợ lớn với quy mô 40.000m2 và 1.000 công nhân, kỹ sư. Sản phẩm chính của công ty là motor - trái tim hoạt động của tất cả các máy móc. Hiện công ty đã gia nhập nhiều chuỗi cung ứng toàn cầu của Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu. Công ty đang chuẩn bị xây dựng thêm nhà máy sản xuất thứ 2 với quy mô tương tự. Đến chương trình kết nối trên, công ty đặt vấn đề sẽ hợp tác sản xuất sản phẩm motor cung ứng cho các sản phẩm thiết bị, máy móc của Tập đoàn Techtronic Industrial (TTI). Công ty đang đề nghị TTI minh bạch tiêu chuẩn lựa chọn nhà cung ứng.

Theo đại diện Công ty TNHH Sản xuất Cơ khí Duy Khanh, để có thể đầu tư nhà máy cung ứng sản phẩm công nghiệp hỗ trợ nói chung, DN cần hơn 200 tỷ đồng. Thế nhưng, sẽ có những rủi ro nhất định là đầu tư xong nhưng DN lại không nhận được hợp tác từ các tập đoàn FDI. Vậy các tập đoàn FDI nếu thực sự có nhu cầu tăng tỷ lệ nội địa hóa sản phẩm công nghiệp hỗ trợ thì nên có những ký kết hợp tác chiến lược về việc thu mua sản phẩm cho các DN sản xuất. Việc này vừa giúp DN trong nước vững tâm đầu tư, mặt khác các tập đoàn FDI cũng sẽ gắn trách nhiệm rõ ràng hơn trong việc hỗ trợ, cải thiện năng lực sản xuất cho DN nội, đáp ứng tiêu chuẩn nhà cung cấp cho tập đoàn. 

Một vấn đề khác được nhiều DN đặt ra là thời hạn thanh toán. Nhiều tập đoàn FDI yêu cầu thời gian cung ứng đơn hàng là 14 ngày nhưng thời gian thanh toán đơn hàng lại kéo dài 90 - 120 ngày. Việc này ảnh hưởng không tốt đến nguồn vốn lưu động của DN, nhất là khi có đến 90% DN trong nước là DN nhỏ và vừa. Vậy nên chăng, cần có những chính sách thanh toán linh hoạt hơn để DN nội có thể tìm điểm chung với các tập đoàn FDI. 

 

Nhiều chính sách linh hoạt hỗ trợ cho các DN Việt

Trước ý kiến của DN Việt, nhiều đại diện các Tập đoàn FDI nhìn nhận, năng lực cung ứng sản phẩm công nghiệp hỗ trợ của các DN Việt Nam đã có những bước tiến vượt bậc. Đơn cử, với 5 yêu cầu mà các tập đoàn đưa ra để được gia nhập vào chuỗi cung ứng là an toàn chất nguy hại, môi trường, chất lượng nguồn nhân lực, chất lượng sản phẩm, an ninh nhà máy thì thường chỉ có 3 chỉ tiêu đạt được là chất nguy hại, chất lượng nguồn nhân lực, an ninh nhà máy. Hai chỉ tiêu còn lại không đạt. Thế nhưng, chỉ sau gần 2 tháng cải tiến, các DN Việt đã đáp ứng được yêu cầu của các tập đoàn FDI, đặc biệt chất lượng sản phẩm nâng từ 51% lên 88%. 

Đại diện các Tập đoàn FDI: Năng lực CNHT của Việt Nam đã có bước tiến vượt bậc
Ảnh minh họa

Theo Trung tâm Phát triển Công nghiệp hỗ trợ TP.HCM, việc đáp ứng tiêu chuẩn gia nhập chuỗi cung ứng của DN nội không khó. Khó ở chỗ lãnh đạo DN có thực sự muốn chuyển đổi hay không. Hiện đã có nhiều tập đoàn FDI cam kết đưa các chuyên gia đến hỗ trợ DN Việt cải tiến năng lực sản xuất. Chỉ tính riêng từ năm 2018 đến nay, sau khi trung tâm phối hợp với các tập đoàn FDI cải tiến năng lực sản xuất, giảm tỷ lệ hàng lỗi, khắc phục yếu kém trong khâu quản trị… thì đã có hơn 30 DN trên địa bàn thành phố gia nhập được vào chuỗi cung ứng của Tập đoàn Samsung, Schneider, Sony, Honda, Sanyo… Còn về chính sách thanh toán, trung tâm cũng như các tập đoàn FDI đã làm việc với các tổ chức tài chính trong và ngoài nước để có nhiều chính sách linh hoạt hỗ trợ cho các DN Việt. 

Có thể nói, phải mất trung bình 30 ngày để nhiều tập đoàn FDI cho ra thị trường một sản phẩm mới. Thời gian này sẽ ngắn hơn với những sản phẩm công nghệ cao. Do đó, đơn đặt hàng mà DN cung ứng cũng phải rút ngắn xuống 14 ngày. Thế nên, việc hình thành chuỗi cung ứng tại chỗ rất quan trọng để đảm bảo tiến độ sản xuất của các tập đoàn FDI. Chưa kể, có sản phẩm hỗ trợ tại chỗ sẽ giúp các tập đoàn này giảm được chi phí vận chuyển, nâng cao khả năng cạnh tranh. Vì thế, sự lớn mạnh của chuỗi cung ứng sản phẩm công nghiệp hỗ trợ trong nước được xem là nền tảng cơ sở để thu hút nguồn vốn đầu tư từ các tập đoàn đa quốc gia. 

Minh Đức