Mới đây, trong tờ trình dự thảo gửi thủ tướng Chính phủ về Dự thảo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực an toàn, an ninh mạng giai đoạn 2021 – 2025”, Cục An toàn thông tin (Bộ TT&TT) đã tóm tắt kết quả triển khai đề án 99. Đây là đề án được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt vào năm 2014, nhằm đào tạo và phát triển nguồn nhân lực an toàn, an ninh thông tin (ATANTT) đến năm 2020.

1.607 thạc sỹ,  kỹ sư mới, 100 giảng viên tốt nghiệp quốc tế

Phát triển số lượng và chất lượng của nguồn nhân lực an toàn an ninh thông tin (ATANTT) là một vấn đề trọng tâm của của Đề án 99

Báo cáo của Cục An toàn thông tin (Bộ TT&TT) mới đây cho hay, sau 5 năm triển khai đề án 99, công tác đào tạo, bồi dưỡng nhân lực ATANTT đã đạt được nhiều kết quả khả quan, tích cực, phục vụ yêu cầu cấp thiết đặt ra.

Theo đó, trong giai đoạn 2014-2019, tính tổng cộng đã cử được 100 giảng viên, nghiên cứu viên đi đào tạo về ATANTT ở nước ngoài, tại 11 nước trên thế giới như: Nga, Pháp, Úc, Ai-len, Singapore, Niu Di-lân, Ý, Bỉ, Hung-ga-ri, Áo và Séc, (đạt 33,3%  mục tiêu đặt ra đến năm 2020). Trong đó, có 70 tiến sĩ, (đạt 70% mục tiêu đặt ra đến năm 2020), 30 thạc sĩ (15% mục tiêu đặt ra đến năm 2020).

Đến hết năm 2019, có 08/08 cơ sở đào tạo trọng điểm đã thực hiện tuyển sinh đào tạo hệ chính quy thạc sĩ, kĩ sư, cử nhân an toàn thông tin.

Ban Điều hành triển khai Đề án 99 đã cơ bản triển khai được nhiều nhiệm vụ, mục tiêu
Nhiều cơ sở đào tạo trọng điểm đã thực hiện tuyển sinh đào tạo hệ chính quy thạc sĩ, kĩ sư, cử nhân an toàn thông tin.

Năm 2014 khi bắt đầu triển khai Đề án, hoạt động đào tạo dài hạn chính quy ở bậc đại học tại Việt Nam chỉ có 04 trường đào tạo chuyên ngành ATANTT (Nằm trong chuyên ngành an toàn thông tin), thì tới nay đã có gần 20 cơ sở đào tạo trong toàn quốc được cấp mã ngành 7480202 để đào tạo kỹ sư, cử nhân ATANTT.

Và từ 2014 đến hết năm 2019, đã có 1.607 kỹ sư, cử nhân, thạc sĩ về ATANTT tốt nghiệp (đạt 80,35% mục tiêu đặt ra đến năm 2020), trong đó có 31 kỹ sư, cử nhân tốt nghiệp loại Giỏi và 562 kỹ sư, cử nhân tốt nghiệp loại Khá.

Ngoài các cơ sở đào tạo trọng điểm, một số cơ sở đào tạo khác như Trường Đại học FPT; Trường Đại học Công nghệ thông tin - truyền thông, Đại học Thái Nguyên; Đại học Duy Tân; Đại học Công nghệ TP.HCM, Đại học Công nghiệp thực phẩm cũng đã tuyển sinh đào tạo kỹ sư, cử nhân an toàn thông tin. Trường Đại học Việt Pháp (USTH) đang trong quá trình hoàn thiện thủ tục mở mã ngành để bắt đầu tuyển sinh từ năm 2018.

 

Theo Bộ Thông tiun và Truyền thông, Mặc dù các cơ sở đào tạo đã tuyển sinh đào tạo đại học và sau đại học ngành ATANTT, tuy đáp ứng được về số lượng, nhưng chất lượng tuyển sinh đầu vào cũng như chất lượng đào tạo là vấn đề cần quan tâm hơn nữa.

Cụ thể: Số lượng tuyển sinh vào hệ tài năng, hệ chất lượng cao còn ít. Trong khi đó, ATANTT lại là nội dung khó, để trở thành kỹ sư, cử nhân chất lượng cao thì học viên cần có năng lực và nền tảng tốt.

Ngoài ra, các sinh viên chuyên ngành này nếu không được định hướng nghề nghiệp sớm, không được giáo dục về đạo đức nghề nghiệp ngay từ khi còn ngồi ghế nhà trường sẽ có thể gây ra những ảnh hưởng tiêu cực.

Cần đào tạo liên tục, có chiều sâu

Để góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, từ năm 2014, hàng năm, dưới sự bảo trợ của Ban Điều hành, Cục An toàn thông tin đã triển khai nhiều sáng kiến. Trong đó nổi bật là:  Kết nối 08 cơ sở đào tạo trọng điểm về ATANTT ký và triển khai Thỏa thuận hợp tác.

Từ năm 2015 định kỳ hàng năm tổ chức Hội thảo khoa học quốc gia về các vấn đề chọn lọc trong lĩnh vực ATANTT. Tại đây thu hút được sự tham gia của gần 20.000 sinh viên và trên 70 doanh nghiệp tham gia, với  các gian hàng cung cấp gần 2.000 thông tin tuyển dụng thực tập, việc làm bán thời gian và việc làm toàn thời gian.

Theo đánh giá của Bộ Thông tin và Truyền thông, sau gần 05 năm triển khai, mặc dù trong bối cảnh khó khăn về nguồn lực tài chính và một số khó khăn khác nhưng Ban Điều hành triển khai Đề án 99 đã cơ bản triển khai được nhiều nhiệm vụ, mục tiêu đặt ra.

Trong đó, đào tạo được một lực lượng nhân sự đảm bảo an toàn, an ninh thông tin tại các cơ quan, tổ chức, nhà nước; tạo nền tảng cho công tác đảm bảo ATANTT quốc gia; Tạo dựng được một ngành đào tạo ATANTT cho quốc gia, xây dựng được các cơ sở đào tạo trọng điểm, đặt cơ sở cho ngành phát triển, góp phần vào công tác đảm bảo ATANTT quốc gia; Thực hiện nhiều sáng kiến và kêu gọi xã hội hóa để chung tay, triển khai toàn diện các nhiệm vụ được giao trong Đề án.

Tuy nhiên, Bộ Thông tin và Truyền thông cũng cho rằng việc đào tạo phát triển được nhân lực đảm bảo ATANM đòi hỏi phải là một quá trình liên tục, có hệ thống, lộ trình.

Bên cạnh đó, Đội ngũ nhân lực làm về ATANM tại Bộ, Ngành, Địa phương vẫn cần được đào tạo sâu hơn để đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới; các cơ sở đào tạo trọng điểm cần được đầu tư mạnh hơn để đủ năng lực đào tạo nhân lực cho ngành ATANM.

Mạnh Hưng