Một ngày, nhà báo Kate Jenkins (Anh) bất ngờ nhận được email của Jane, con gái một người bạn. Cô gái trẻ này nhờ Kate tìm giúp một chân tập sự trong tòa soạn. Tuy hơi khó chịu, Kate vẫn tìm được một nơi để Jane thử việc ba tuần.

Tuy nhiên, phản hồi từ tòa soạn làm Kate thất vọng. Ngày nào Jane cũng đi trễ và đổ lỗi cho tàu điện; cô trả lời điện thoại bắt đầu với từ “dô” thay vì chào hỏi; cô rời khỏi tòa soạn đúng 5g chiều dù xong việc hay chưa... Jane còn lên mạng xã hội than phiền công việc buồn chán, chê trách tòa soạn không thấy hết tiềm năng của mình. Dù Jane tốt nghiệp đại học hạng ưu, nhưng với biểu hiện như thế khi tập sự, cô đã không được tòa soạn nhận làm việc.

thế hệ Y, kỹ năng mềm

Sheryl Sandberg thành công, một phần nhờ kỹ năng mềm là hòa đồng với mọi người - Ảnh: Telegraph

Tại một doanh nghiệp nhỏ, chỉ với mẩu quảng cáo khiêm tốn tìm một vị trí thấp, đã nhận được hàng trăm hồ sơ. Nhưng, họ sớm thất vọng vì hầu hết cử nhân mới ra trường hạng cao lại viết sai chính tả, hoặc sao chép lộ liễu từ những mẫu đơn xin việc sẵn có. Cuối cùng, họ phải nhờ Sara, con gái 17 tuổi của chị lao công trong văn phòng. Sara đến từ nước nghèo Zimbabwe hai năm trước, vốn tiếng Anh ít ỏi. Tuy nhiên, sự duyên dáng, lịch thiệp của Sara đã làm khách hàng hài lòng, cũng như sự hòa đồng làm mọi người yêu mến cô. Sara được chọn làm việc chính thức.

Các nhà xã hội học giải thích, điều tạo ra sự khác biệt giữa Sara và Jane chính là những kỹ năng mềm như đúng giờ, linh hoạt, giao tiếp tốt và hợp tác tốt với đồng nghiệp. Kỹ năng này rất khó xác định, trong khi các chủ doanh nghiệp ngày càng cần khi tuyển dụng nhân viên, thay vì chỉ nhìn vào kết quả của những kỳ thi hay bằng cấp.

Trong khi 737.000 người trẻ, tức gần 17% dân số Anh ở độ tuổi 16-24 thất nghiệp, thì 54% doanh nghiệp lại than phiền họ không thể kiếm được người thích hợp. Các nhà xã hội học lý giải thế hệ Y thiếu hẳn kỹ năng mềm để giao tiếp, hòa nhập, để tự tin và biết kiềm chế. Lớp trẻ có thể thông thạo nhiều thứ tiếng và tính nhẩm rất nhanh, nhưng họ quên rằng, điều này đã có máy móc thay thế, thậm chí chúng làm tốt hơn. Nhà xã hội học Richard Florida cho biết: “Sự phát triển kinh tế không phải nhờ vào kỹ thuật. Điều làm con người độc đáo, khác biệt chính là sự sáng tạo”.

Các nhà kinh tế dự đoán, tương lai gần nguồn nhân lực sẽ chia thành hai lối rẽ riêng biệt: một số là những người rất thành thạo kỹ thuật và nguồn thứ hai là những người có uy tín, sáng tạo mà sự lịch thiệp của họ làm nhiều người thích hợp tác. Đó là những kỹ năng mà máy tính chưa thể   thay thế.

 

Sheryl Sandberg thành công, một phần nhờ kỹ năng mềm là hòa đồng với mọi người - Ảnh: Telegraph

Việc Sheryl Sandberg, giám đốc điều hành Facebook thăng tiến như “tên bắn” là ví dụ điển hình cho thấy tầm quan trọng của kỹ năng mềm. “Cô ấy trẻ, rất giỏi, xinh đẹp, nhưng nổi bật hơn cả là cô ấy hòa đồng với mọi người” - sếp đầu tiên của cô, nhà kinh tế học Lant Pritchett    tiết lộ.

Theo giám đốc Jimmy Beale, công ty tư vấn và huấn luyện các nghi thức xã giao “The English Manners”, nhu cầu đào tạo đến từ các thị trường kinh tế đang nổi lên như Ấn Độ, Trung Quốc ngày càng cao. “Người trẻ tại các nước này sở hữu rất nhiều bằng cấp, nhưng để cạnh tranh toàn cầu, họ cần thêm kỹ năng giao tiếp.

Trước đây, những kỹ năng này thường được giáo dục trong gia đình, như trẻ em được nhắc nhở nói lời cảm ơn, xin lỗi. Hiện nay, chúng ta có quá ít thời gian dành cho gia đình, và từng thế hệ trôi qua, chúng đã bị xem nhẹ”.

Một bài viết trên tờ Harvard Business Review than thở, phần đông thế hệ Y gắn tai nghe để bắt kịp... mạng xã hội, trong khi làm ngơ hoạt động khác của văn phòng. “Các mối quan hệ công việc được xây dựng không phải qua email hay mạng xã hội, bạn cần ra ngoài và gặp gỡ”. “Có 50 đến 70% giao tiếp được thể hiện bằng ngôn ngữ cơ thể, vì thế, nếu chỉ giao tiếp trên mạng xã hội, bạn không thể xây dựng mối quan hệ khách hàng cụ thể”, Julia Hobsbawn, giáo sư của trường kinh tế Cass đồng tình.

Thế hệ Y cần nhiều hỗ trợ để nâng cao kỹ năng mềm, bên cạnh đó, thế hệ X cần hòa hợp với họ. Jimmy Beale giải thích: “Điều này không có nghĩa thế hệ trẻ hoàn toàn vô dụng. Sự thiếu thông cảm giữa hai thế hệ tạo ra sự cách biệt. Các giá trị của thế hệ này chưa chắc hơn hẳn thế hệ khác. Đôi bên cần nỗ lực để tìm tiếng nói chung”.

Theo Phan Quỳnh Dao (Theo Telegraph/Phụ nữ Online)